You are here

Talanga 'i he lea faka-Tonga

Ko e lau 'a e kau fakamaau

Pago Pago, Ha'amoa 'Amelika

‘Etita,

‘Oku ‘omai ki he’eku manatu ‘a e hiva ‘o e Fakamaau’anga, ko e fa’u ‘a Sofele Kakala pea hiva’i ‘e he Kolisi ko ‘Apifo’ou.

Ko’eni kuo ma taki taha ta ‘ema fu’u fafangu kamou tanaki pe. Kuo lava atu e felafoaki ko e toe ‘eni ha’a mou fakamaau. Na’aku fetu’uitaki ki he kau lau Matangi Tonga ‘e Toko 4. Taha mei Nu’usila, taha mei ‘Aositelelia, taha mei Seattle Washington (USA) pea taha mei San Frasncisco, California (USA). Ko ‘enau fakama’opo’opo ‘oku ou tanaki atu ko’eni. Ko e me’apago ia ko e fefusiaki ‘a e kau taki ‘o e fonua mo e kau feinga hiki vahenga ‘o nau nofo ai mo e fa’ahinga fakakukau ‘oku mahino mai ‘oku ‘ikai ha’ane lelei fakalukufua ki he kakai kotoa ‘o Tonga. Pea kuo ‘ai ai ko e popao kuo kamata ke popo, kae fai e fa’ahinga fakakaukau ‘e toe vavae ange ai ‘e ne ta’e’aonga. Ka ko e me’a ‘e taha ‘oku ongo, ko e ta’omia ‘ia kinautolu ‘oku tau heka kotoa pe he popao tatau. Ko e fakakaukau ki he kaha’u: Na’e ‘i ai homau tala ‘i he ‘api tanga tau ‘a e Tautahi ‘a Amelika… Ko e Tautahi mo’oni ‘oku ne lava ‘o ‘alu atu ‘i he tu’a po ‘oku fakapo’uli lolo pea toe kovi mo e ‘ea (afa, ‘uha pea momoko) ke fetaulaki mo e fili mo ha me’atau pe ‘oku ma’u. Faka’amu ange ‘e au na’e lava hake a John Havard ki Tonga he taimi na’aku tupu hake ai. Ko homau ki’i fale na’e ‘ato pola. Pea na’e pehe ‘e he’eku tamai ko e taimi ‘uha ko e taimi totonu ia ki hono monomono ha tutulu ‘a e fale. Na’e toki mahino kia au e fo’i fakakaukauni hili ha ngaahi ta’u lahi ‘i he’eku feinga ke kumi ki he tupu’anga e tutulu hoku ki’i fale heni. Ne mei ‘osi houa pea vaeua atu mo e faha’i ‘e taha ‘o e ‘ato hono hae (tapu mo hou’eiki) mo e ui hake ‘a e motu’a Nu’usila, ko e pule lahi ‘a e kautaha langa ko e Fletcher Construction of Amerika Samoa, “na’e tonu ke ke tali ke ‘uha pea toki fai ho’o monomono ‘ato, he ko e taimi lelei ‘eni ke fakapapau’i ai e feitu’u totonu ‘oku tutulu pea mo e ‘uhinga ‘oku tutulu ai. Ko’eni kuo nau ‘ilo’i e tupu’anga ‘o e palopalema, ‘ofa pe ke fakapotopoto ange a e kau taki fonua hono solova ‘o ‘e tau palopalema.

‘Ofa Atu.

Sione Lousiale Kava.

slkava [at] samoatelco [dot] com